Δεν ζούμε σε μια κουλτούρα που δίνει έμφαση στο σώμα.

Από παιδιά μαθαίνουμε ότι όλα τα σημαντικά βρίσκονται στο κεφάλι μας και οτιδήποτε κάτω από το κεφάλι μας δεν είναι τόσο σημαντικό.

Πιστεύουμε ότι οποιαδήποτε εμπειρία που ζούμε βρίσκεται στο κεφάλι μας και το υπόλοιπο σώμα μας δεν έχει πολλά να μας διδάξει.

Όμως, βιώνουμε τον κόσμο μέσα από τις αισθήσεις του σώματός μας. Κινούμαστε, τρώμε, αγγίζουμε, αναπνέουμε, μιλάμε μέσα από το σώμα μας.

To παράδοξο είναι ότι ζούμε σε μια κουλτούρα με εμμονή στο σώμα.

Ξοδεύουμε πολλά σε δίαιτες, στη σωματική άσκηση, στο πώς κρίνουμε το σώμα μας και πώς μας βλέπουν οι άλλοι. Και όταν το σώμα μας αισθάνεται καλά το θεωρούμε δεδομένο. Το θυμόμαστε μόνον όταν τα πράγματα δυσκολεύουν και τότε απογοητευόμαστε.

Η έμφαση και η παρατήρηση του σώματος είναι μια από τις σημαντικότερες συμβολές της   πρακτικής Mindfulness.

Παίρνουμε πληροφορίες για τον κόσμο γύρω μας μέσα από τα αισθητήρια όργανά μας (όραση, ακοή, αφή, όσφρηση, γεύση).

Όλες οι εμπειρίες μας, τα συναισθήματα χαράς, θλίψης, οι πιέσεις μας, οι τραυματισμοί καταγράφονται στο σώμα μας, επηρεάζουν τη ζωή μας και αλλάζουν το σχήμα του σώματός μας.

Πόσο συχνά δίνουμε προσοχή στον αέρα ή στον ήλιο στο πρόσωπό μας; στον τρόπο που το φως μπαίνει στο δωμάτιο; στον ήχο των δένδρων ή της βροχής; πόσο συχνά αγνοούμε την ομορφιά που υπάρχει γύρω μας όχι μόνο στην εξοχή αλλά και μέσα στην πολύβουη πόλη;

πόσο συχνά αγνοούμε τις αισθήσεις;

Ο Wittgenstein είχε πει: «Το σώμα είναι η καλύτερη εικόνα του νου»

Μια από τις βασικές πρακτικές Mindfulness είναι το body scan (σάρωση σώματος).
Και υπάρχουν πολλοί λόγοι για αυτό. Ας δούμε ποιοι είναι:

  1. Όταν είμαστε αποσυνδεδεμένοι από το σώμα μας είμαστε αποσυνδεδεμένοι από τα συναισθήματά μας, τους γύρω μας και το περιβάλλον μας.Όσο πιο ευαίσθητοι γινόμαστε στις αισθήσεις του σώματός μας τόσο περισσότερο αρχίζουμε να ακούμε τις ανάγκες του και αρχίζουμε να έχουμε μια πιο αρμονική σχέση μαζί του. Αυτό μας βοηθάει να κατανοήσουμε περισσότερο ποιοι είμαστε και με ποιον τρόπο εμφανιζόμαστε σε αυτό τον κόσμο.
  2. Όταν επικεντρώνουμε την προσοχή μας στις αισθήσεις του σώματός μας αναπόφευκτα είμαστε στο εδώ και τώρα, είμαστε παρόντες την κάθε στιγμή.

Για το σώμα δεν υπάρχει χθες και αύριο.
 Υπάρχει και ζει μόνο στο τώρα.

  1. Όταν βάζουμε την προσοχή μας στις αισθήσεις του σώματός μας και παρατηρούμε τι αναδύεται την κάθε στιγμή, είμαστε ζωντανοί όχι ως σύνολο φιλοσοφικών ιδεών αλλά ως ένα πραγματικό φαινόμενο, ως μια άμεση βιωματική εμπειρία.Έτσι γνωρίζουμε το σώμα μας μέσα από τη δική του γλώσσα και όχι μέσα από τις πεποιθήσεις και τις σκέψεις μας.
  2. Το σώμα, μας μιλάει άμεσα με τη γλώσσα των αισθήσεων όπως ένταση, αλλαγές θερμοκρασίας, ναυτία, πονοκέφαλοι, αλλαγές στην αναπνοή.
    Μέσα από αυτή τη γλώσσα διερευνούμε τα μοτίβα που κουβαλάμε- ίσως για χρόνια στην καθημερινότητά μας.
  1. Καθώς παρατηρούμε το σώμα, ο νους γίνεται περισσότερο παρατηρητικός στις λεπτομέρειες της σωματικής εμπειρίας.
    Για παράδειγμα κατανοούμε με ποιον τρόπο αντιδρούμε στον πόνο ή στη σωματική δυσφορία.
    Υιοθετούμε μια επιθετική και ανυπόμονη προσέγγιση; γκρινιάζουμε; σφίγγουμε τα δόντια και προχωράμε με μια στάση ηρωική λέγοντας στον εαυτό μας «κουράγιο! Μην ενδώσεις».
    Μέσα από αυτή την πρακτική μπορούμε να βιώσουμε με ποιον τρόπο διαχειριζόμαστε την καθημερινότητα και τις προκλήσεις και μπορούμε να βρούμε εναλλακτικούς τρόπους διαχείρισης περισσότερο ωφέλιμους και με περισσότερη ηρεμία
  1. Η τάση μας είναι να αναγνωρίζουμε τις σκέψεις μας και να τις συγχέουμε με την πραγματικότητα. Πιστεύουμε ότι είμαστε οι σκέψεις μας.
    Με την πρακτική body scan παίρνουμε μια απόσταση από τις σκέψεις μας και ανακαλύπτουμε ότι υπάρχει διαφορά μεταξύ της «διανοητικής» εικόνας που έχουμε για το σώμα μας και της άμεσης εμπειρικής πραγματικότητας
  1. Τέλος παρατηρούμε την (υπερ)δραστηριότητα του νου και διερευνούμε διαφορετικά επίπεδα της εμπειρίας: αισθήσεις, συναισθήματα, σκέψεις, πεποιθήσεις

H πρακτική στο body scan μας συνδέει με το σώμα μας, μας «γειώνει», μαθαίνουμε να σεβόμαστε τη γνώση του σώματός μας και τη σοφία του και είμαστε περισσότερο επικεντρωμένοι σε αυτό που συμβαίνει μέσα μας.

Μικρή και γρήγορη πρακτική στο body scan

Αυτή η γρήγορη πρακτική μπορεί να σας συνδέσει με το σώμα σας κατά τη διάρκεια της ημέρας. Μπορείτε να τη χρησιμοποιήσετε πριν πάτε σε κάποια συνάντηση ή μετά τη συνάντηση αλλά και κατά τη διάρκεια της ημέρας όταν θέλετε να σταματήσετε για λίγο και να βγείτε από τον αυτόματο πιλότο.

Ξεκινήστε φέρνοντας την προσοχή σας στο σώμα σας. Μπορείτε να κλείσετε τα μάτια σας αν αυτό είναι άνετο για εσάς.

Παρατηρήστε το σώμα σας καθώς κάθεστε στην καρέκλα. Αισθανθείτε το βάρος του σώματός σας και πάρτε μερικές βαθιές αναπνοές

Παρατηρήστε τα πόδια σας, την επαφή των πελμάτων με το πάτωμα και τις αισθήσεις. Πώς νιώθετε τα πόδια σας; βαριά; ελαφριά; Τι αισθήσεις υπάρχουν; τσιμπήματα, μούδιασμα, πίεση, ζέστη, κρύο ή καμία αίσθηση;

Παρατηρήστε την πλάτη σας στην καρέκλα. Ίσως να παρατηρείτε την πίεση της πλάτης στην καρέκλα,  την ένταση, το σφίξιμο που ίσως κουβαλάει η πλάτη σας.

Φέρτε την προσοχή σας στην περιοχή της κοιλιάς σας. Πώς νιώθει; υπάρχει σφίξιμο, κόμπος στο στομάχι; Παρατηρήστε το βασίλειο των αισθήσεων αναπνέοντας, χωρίς προσπάθεια.

Μετακινήστε την επίγνωσή σας στην περιοχή του στήθους σας. Ίσως να νιώθετε και να ακούτε τους κτύπους της καρδιάς σας. Είναι έντονοι ή όχι; πώς είναι ο ρυθμός της; Τι αισθήσεις υπάρχουν σε αυτή την περιοχή; Ίσως να παρατηρήσετε ότι κάποιες αισθήσεις είναι περισσότερο έντονες από κάποιες άλλες. Απλά παρατηρείτε χωρίς να προσπαθείτε να αλλάξετε κάτι

Φέρτε την προσοχή σας στους βραχίονες, στους αγκώνες, στους καρπούς, στις παλάμες των χεριών σας, στα δάχτυλα των χεριών σας. Δείτε αν μπορείτε να  χαλαρώσετε το σφίξιμο στα δάκτυλά σας αν τα νιώθετε σφιγμένα.

Μετακινήστε την προσοχή σας στο αυχένα που πολύ συχνά νιώθουμε ένταση, στο λαιμό, στο πίσω μέρος του κεφαλιού. Τι αισθήσεις παρατηρείτε σε αυτά τα μέρη του σώματος;

Eπικεντρωθείτε στο πρόσωπό σας: στα μάτια, τη μύτη, τα μάγουλα, το σαγόνι, τα χείλια, έχοντας επίγνωση του στεφανιού στην κορυφή του κεφαλιού

Τέλος, πάρτε μια βαθιά αργή  αναπνοή παρατηρώντας ολόκληρο το σώμα σας για λίγο. Όταν είστε έτοιμοι μπορείτε να ανοίξετε τα μάτια σας.